Tandem Milieu- en natuurverenigingen voor duurzaam lokaal milieubeleid foto
print deze fiche   terug naar de kofferfiches

KofferficheProject: Educatieve bos- of boomplantactie

Algemene gegevens
Soort project - Milieuproject
- Instapklaar projectmodel
Thema’s - Natuur
Gemeente(n) heel Vlaanderen
Land België

Praktijkvoorbeelden

Partners
Verantwoordelijke organisator gemeenten, verenigingen, ...
Type organisator vereniging
Contactpersoon Eliza Romeijn-Peeters
Adres Geraardsbergsesteenweg 267
9090 Gontrode (Melle)
Telefoon 09 264 90 54
Fax 09 264 90 92
E-mail Eliza.Romeijn-Peeters[a]vbv.be
Website www.vbv.be

Beschrijving

Het planten van bomen is een heel leuke manier om de natuur een dienst te bewijzen. Een bos- of boomplantactie is een wervende activiteit, waaraan iedere inwoner van de gemeente – groot en klein - kan deelnemen!

 

Bovendien kunnen kinderen (maar ook volwassenen) door het aanplanten van bomen meer te weten komen over de verschillende soorten bomen en struiken en het bosecosysteem.

 

Deze fiche geeft praktische tips bij de organisatie van een plantactie. Wie betrek je erbij? Hoe kan je dat doen? Welke organisaties kunnen mee aan de kar trekken? Hoe organiseer je de aanplanting? In de Tandemkoffer vind je ook lespakketten en informatie over boomsoorten.

 

Het planten hoeft niet per se op een onbebost terrein. Ook met het omvormen van een bestaand (dennen)bos naar een meer natuurgetrouw gemengd loofbos met inheemse boomsoorten of het aanplanten van een dreef, haag, houtkant, bewijs je de natuur een dienst!


Doelstelling

    -         Aanplanting van een bos, bomen of struiken;

    -         Grotere verbondenheid met en meer respect voor het aangeplante bos, bomen en struiken;

    -         Educatie rond bomen, struiken en het bosecosysteem.


    Doelgroepen

    Alle inwoners van de gemeente, maar in de eerste plaats (jeugd)verenigingen en scholen.


    Link met De Samenwerkingsovereenkomst

    Het aankopen en het plantklaar maken van gronden voor de aanleg van een geboortebos kunnen in aanmerking komen als te subsidiëren project binnen het thema natuur van de samenwerkingsovereenkomst, indien aan de algemene en specifieke voorwaarden voor projecten is voldaan (punt 8.4.1 en criteria beoordeling).

     

    Duurzame blijvende sensibiliserende items en randinfrastructuur zoals infoborden, zitbanken en schuilhutten kunnen ook gesubsidieerd worden via de samenwerkingsovereenkomst, indien de kosten ervan niet meer dan 20 % van de totale kosten bedragen. Indien het bos later als speelzone zal gebruikt worden, mogen de kosten ervan maximaal 60% bedragen van de totale kosten. De opmaak van een infobrochure komt niet in aanmerking voor subsidie.

     

     

    Sommige gemeente beschikken over mina-werkers of groenjobs om aan natuurbeheer te doen. Voor bepaalde werkzaamheden kan men beroep doen op deze gesubsidieerde werknemers. Dit geldt zeker voor acties die te beperkt zijn om in te dienen als subsidieproject of als het gaat om onderhoud en natuurbeheer."

     

    Let op: de hier vooropgestelde link met de Samenwerkingsovereenkomst is louter richtingaangevend. De inhoudelijke evaluatie van de effectieve uitvoering van acties of projecten, voorgesteld door de gemeente als invulling van bepaalde artikels binnen de Samenwerkingsovereenkomst, gebeurt uiteindelijk door de Vlaamse Overheid. Op de website http://samenwerkingsovereenkomst.lne.be kan ondermeer de contracttekst van de Samenwerkingsovereenkomst worden teruggevonden.


    Specifieke aandachtspunten

    ·         Beschikken over een aan te planten of om te vormen terrein is soms een knelpunt. Vraag ook tijdig de nodige vergunningen en toelatingen aan.

    ·         Eengoede planning met deadlines. Voor het opstellen van de planning kan je je baseren op het draaiboek voor bosplantacties, dat bij de Vereniging voor Bos in Vlaanderen op te vragen is.

    ·         Begeleid de jongeren goed tijdens het planten..Belangrijk is de natuurbeleving. Laat ze genieten van het planten in de natuur.

    ·         Persaandacht.


    Inbreng partner(s)

    Betrek zoveel mogelijk scholen en verenigingen rond de plantactie. De medewerking van de volgende partners is belangrijk om tot de plantactie te kunnen overgaan:

    ·         Een partner die een te bebossen terrein ter beschikking stelt (gemeente, provincie, Vlaamse Overheid, particulier, natuurvereniging).

    ·         Een partner die het terrein plantklaar maakt (maaien, ploegen of frezen, eggen, boren van plantgaten) (natuurvereniging, technische dienst gemeente, arbeiders van provincie of Agentschap voor Natuur en Bos).

    ·         Een partner die het plantsoen ter beschikking stelt (gemeente, provincie, Agentschap voor Natuur en Bos, natuurvereniging).

    ·         Een partner die het geheel coördineert (milieuvereniging, milieuadviesraad, milieudienst).

    ·         Contacteer ook steeds de lokale wachter van het ANB, die je met raad en daad zal bijstaan.

     

    Naast het aanplanten van bomen en struiken is de plantactie ook gericht op educatie. Een milieuvereniging, de milieuadviesraad of de milieudienst kunnen sensibiliseren en educatieve informatie verschaffen over het nut van bossen, uitleg over boomsoorten, etc. Leerkrachten uit de betrokken scholen kunnen voor de plantactie aandacht besteden aan bossen en bomen. Jeugdverenigingen kunnen de plantactie met een bosspel in een naburig bos of een educatief spel rond bos combineren.


    Timing

    Timing van het plantmoment: elk jaar kan een plantdag worden georganiseerd (bijvoorbeeld de dag van de natuur rond 20 november of de nationale boomplantdag op 21 maart), november en maart zijn immers ideale plantmaanden. 

     

    Vooraleer je een plantactie kan organiseren dien je de volgende zaken in orde te hebben:

    • Terrein: indien er geen geschikt terrein beschikbaar is, moet je op zoek. Reken minimum 1 jaar voor het zoeken en aankopen van een geschikt terrein.
    • Voorbereiding van de beplanting (opstellen aanplantingsplan, voorbereiden terrein, aankopen plantsoen): 2 tot 3 maanden.

    De voorbereiding van de plantactie zelf verloopt als volgt (een concreet draaiboek is bij de Vereniging voor Bos in Vlaanderen vzw op te vragen):

    • samenstellen werkgroep voor de organisatie van de plantactie en uitwerken eerste concept: min. 4 maanden voor de plantactie.
    • uitnodigen partners (scholen, jeugdverenigingen, milieuverenigingen, ...): minimum 3 maanden voor de plantactie. De scholen en verenigingen moeten immers de plantactie in hun planning opnemen.
    • uitwerken educatief luik (lessenpakket, bosspelen): 1 tot 2 maanden voor de plantactie. Bij de Vereniging voor Bos in Vlaanderen vzw kan je een draaiboek voor de organisatie van een bosplantactie voor scholen of een spelnamiddag voor jeugdbewegingen opvragen.
    • afspraken rond praktische organisatie plantactie (logistiek, receptie, nodig materiaal): 1 tot 2 maanden voor de plantactie.
    • praktische voorbereiding plantactie: laatste week voor de plantactie.

    Bos- of boomplantactie: 1 tot enkele dagen

     

    Nazorg (controle aanplanting, wildbescherming, onderhoud): enkele weken

    Budget

    Het aanplanten zelf kan gratis uitgevoerd worden door vrijwilligers (leden van verenigingen, leerlingen, leden van jeugdbewegingen).

    De grond moet ter beschikking zijn, zoniet moet deze aangekocht worden. De prijs van het aankopen van te bebossen grond is wisselend, maar kost in principe tussen 1,00 EUR tot 2,00 EUR per m˛.

    Voorbereiding van het terrein kost ongeveer 1.000 EUR per hectare, maar dit is sterk afhankelijk van de nodige werkzaamheden (o.a. afhankelijk van het vorige gebruik en de bodem)

    Plantsoen kost ongeveer 2.000 EUR per hectare, maar kan worden gesubsidieerd door de Vlaamse Overheid (www.natuurenbos.be > Bos > Subsidies). Sommige provincies of gemeentebesturen geven bijkomende subsidies.

     

    Ook de plantactie zelf kost wat geld: versturen uitnodigingen, een ludieke persactie, een kunstwerk, een wandeling, een gedenkbord, een afsluitend drankje of receptie, ...

     

    Sommige provincies of gemeentebesturen geven bijkomende subsidies.


    Beschikbare downloads
    10.Praktische tips, subsidies, vergunn..(word - 339KB)
    11. Draaiboek voor bosplantactie door ..(word - 289KB)
    3.Kort lessenpakket(word - 282KB)
    4. Kort lessenpakket (ingevulde versie)(word - 285KB)
    5. Lang lessenpakket(word - 1MB)
    6.Lang lessenpakket (ingevulde versie)(word - 1MB)
    7. Richtlijnen voor leerkrachten(word - 283KB)
    8. Richtlijnen voor begeleiders(word - 303KB)
    9. Draaiboek voor bosplantactie voor s..(word - 336KB)
    1.Plantdiploma (VBV)(pdf - 518KB)
    12.Aanleg van nieuwe bossen – Waar beg..(pdf - 221KB)
    2.Plantdiploma (Provincie West-Vlaande..(pdf - 558KB)


    terug naar boven

    Hoe scoort je gemeente ?
    Kaart met de deelname aan campagnes.
    De Tandemkoffer
    De beste modellen en hulpmiddelen van de Tandempartners hebben we netjes verzameld in onze Tandemkoffer.
    Tandem sprekersaanbod
    Vernieuwde editie van ons sprekersaanbod nu on line.